Myj i sądź

2 grudnia 2008, 09:38

Czyste ręce pomagają w podejmowaniu decyzji o charakterze etyczno-moralnym. Jeśli nie chcemy być dla kogoś zbyt surowi, lepiej byśmy najpierw skorzystali z uroków relaksującej kąpieli lub przynajmniej wzięli szybki prysznic...



Wydrukowany skarb zdradzi swoje tajemnice?

25 lipca 2013, 10:47

Naukowcy z Birmingham City University zeskanowali biżuterię z tzw. Cheapside Hoard (artefakty z epoki elżbietańskiej i jakobiańskiej, które znaleziono w 1912 r. podczas prac budowlanych prowadzonych w londyńskiej piwnicy) i za pomocą drukarki 3D stworzyli kopie do złudzenia przypominające oryginały.


Naukowcy ożywili mikroorganizmy sprzed 40 000 lat

9 października 2025, 17:43

Grupa naukowców ożywiła mikroorganizmy uwięzione w wiecznej zmarzlinie. Niektóre z nich przebywały w niej od około 40 000 lat. Eksperyment przeprowadzono w ramach badań nad skutkami rozmarzania wiecznej zmarzliny, która topnieje z powodu globalnego ocieplenia. Okazało się, że organizmy uwięzione w niej przez długi czas potrzebują dłuższej chwili, by dojść do siebie. Jednak już po kilku miesiącach tworzą rozprzestrzeniające się kolonie.


Nigdy nie trzeźwieją?

22 grudnia 2008, 10:27

Kobiety, które wypijają umiarkowane ilości alkoholu (do 40 drinków miesięcznie) nawet na trzeźwo mają problem z oceną atrakcyjności męskich twarzy, a więc ich symetrii, która stanowi wskaźnik wartościowych genów. U mężczyzn efekty spożycia alkoholu zanikają po jego rozłożeniu przez organizm.


Wikingowie nie byli pierwsi

22 sierpnia 2013, 11:41

Wyspy Owcze zostały skolonizowane wcześniej niż sądziliśmy, a kolonizatorami nie byli Wikingowie. Zdobyte niedawno dowody wskazują, że ludzie osiedlili się na tych wyspach pomiędzy IV a VI wiekiem n.e. czyli o 300-500 lat wcześniej niż dotychczas sądzono.


Człowiek między bobrem a gibonem. Na ile jesteśmy gatunkiem monogamicznym?

11 grudnia 2025, 09:27

Gdybyśmy ułożyli zwierzęcą „tabelę monogamii” ludzie uplasowaliby się pomiędzy bobrem a gibonem białorękim, uważa naukowiec z University of Cambridge. Jest on autorem badania, w którym porównał liczbę rodzeństwa i rodzeństwa przyrodniego by opisać, jak bardzo monogamiczne są różne gatunki ssaków w tym ludzie. Na tej podstawie stwierdził, że Homo sapiens jest w znacznie większym stopniu monogamiczny niż jego najbliżsi kuzyni.


Prosty przepis na nanorurkową elektronikę

15 stycznia 2009, 07:56

Naukowcy z firmy DuPont i Cornell University opracowali prostą metodę przetwarzania węglowych nanorurek tak, by nadawały się do produkcji podzespołów elektronicznych. Nanorurki to nic innego jak pozwijany grafit.


Hiszpanie stworzyli Terminatora

16 września 2013, 11:11

Hiszpańscy naukowcy stworzyli pierwszy w historii materiał, który samodzielnie, bez żadnej zewnętrznej interwencji, naprawia swoje uszkodzenia. Materiał nazwany - jakże by inaczej - "Terminatorem" nie korzysta z katalizatora


Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?

13 lutego 2026, 09:27

Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.


Świątynne gleboznawstwo

3 lutego 2009, 10:46

Co wpływało na umiejscowienie świątyń starożytnej Grecji? Gregory J. Retallack z University of Oregon przeanalizował ukształtowanie terenu, rodzaje gleby oraz wegetację na terenie 84 tego typu przybytków z okresu klasycznego. Sporo uwagi poświęcił też zapiskom Herodota, Homera i Platona. Po tym wszystkim orzekł, że istniał silny związek między czczonym bóstwem a rodzajem gleby, na jakim usadowiono budowlę (Antiquity).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk